Text: Elsbeth Boss | Bilder: zvg
Si luege zäme d Foto aa, wo ir nünte Klass – churz vor der Konfirmation – gmacht worde isch, u hächle di ehemalige Mitschüelerinne u Mitschüeler u o d Lehrerschaft düre.
«Weisch no, wo der ‹Chrümeli› – däm wo geng nach der grosse Pouse Brösmeli vom Znünibrot i de Bartstoffle ghanget sy – eim, wo nid muggsmüüsli stiu am Platz ghocket isch, won är isch ychecho, der Schlüssubund a Chopf bbängglet het? U wo de däm Giu naadisnaa es Muneli-Horn uf der Stirne gwachse isch, het dä gottsjämmerlech gjammeret u bbhouptet, är müess zum Dokter.» – «Genau!», seit äini. «U de het der ‹Chrümeli› e Füfliber us em Portmonee gno u däm Lamäntieri di Grampouschybe mit sym grosse Naselumpe uf ds Horn bbunge u gseit, är chönn de dä Füfliber aus Schmärzensgäut bhaute», erinnert si sich. – «Dä mit em Horn isch haut geng e chli e Ufmüpfige gsi. Het weni Respäkt vor der Lehrerschaft gha. U so eine cha haut nid nume usteile, dä mues haut o ystecke», meint disi.
«Weisch no denn», ... hei si glachet, u i de Erinnerige gwüeut. Giele heige öppe Blödsinn gmacht, sy sech di zwo einig. Zum Byspiu mit emene Füürzüüg Türfaue gwärmt, eso, dass sech der Lehrer bim Ychecho schier d Finger verbrönnt het. U gmacht het das natürlech niemer! Auso dä wos gmacht het, isch unsichtbar wi ne Fläschegeischt eifach niene u niemer gsi.
«U dä da ir Mitti ir hingerschte Reie, isch das nid dy Schueuschatz gsi?», fragt äini. «I ha nume chli gschwärmt für dä, dä het drum so schöni blaui Ouge gha», seit si. «Gha?», fragt äini. «Gits dä nümm?» – Dä heig irgend öppis bbosget, öppis Chrumms aagsteut u syg de irgendwo im Usland ungertoucht oder verschwunde oder verscholle, heig si ghöre säge. «Das han i nid gwüsst!», stuunet äini.
«U de dä ir erschte Reie rächts usse, mit der Brüue mit fläschebodedicke Gleser, het mi einisch gfragt, ob i mit ihm wöu ga. I ha de nid gfragt wohäre, i ha nume nei gseit», verzeut disi.
«Schad», meint äini, «we du denn ja gseit hättisch, de wärsch hütt äuä ‹Frou Dokter›. Dä isch hütt Ougenarzt – ohni Brüue!» – «Mir hei haut scho denn schöni Manne besser gfaue aus gschydi», git disi troche ume.
«U dä Schlingu da, der zwöitusserscht linggs, ir dritte Reie, het dä nid einisch es paar Zückerli im Bänzintank vom Velosolex vom Biolehrer versänkt, u eso derfür gsorget, dass der Motor o nach wiude Pedautritte nume gstotteret het u nid aagsprunge isch?» «Warum?», fragt äini.
«Eso het dä sich für di schlächti Note grächt!», weiss disi u verzeut, dass der unsportlech Leischt de das Vehiku müesam zur Outogarasch im Dorf gstosse heig.
Wo der Garaschischt es paar Giele däne vor der Beckerei heig gseh Nussgipfle mampfe u gwungerig glusse u gyggerig grinse, syg ihm es Liecht ufggange u är heig gahnet, wohär der Vogu pyffi. Är heig de der zuckerwassersüess Moscht la abloufe u der Bänzintank putzt u gfüut. Der ahnigslos Lehrer heig zaut, syg ufgocket, heig gasggä u syg dervo tuckeret. Der Outohändler heig di Lushüng nid verrate, wiu er ddäicht heig, di Schnudergiele syge scho gly syner Chunde. «Wohär weisch du das?», gwungeret äini. Disi lachet u seit: «Wiu der Garaschischt my Unggle isch!»
«U dä da», zeigt si uf ene grosse gstabige Gstabi, «Weisch no? Dä isch doch geng ganz naach zum Französischlehrer häre gstange u het de vo obenache e Frag – ‹une question très importante› – gsteut, eso, dass der ‹Petit-Pain›, wi me däm chlyne, ungersetzte Monsieur gseit het, vo ungerueche het müesse Antwort gä.
We de der ‹Petit-Pain› e Schritt von ihm wägg gmacht het, für echli Abstand u Luft z übercho, isch der Gstabi natürlech o ne Schritt nachegrütscht.»
«Da hei mir Meitli de mit fynere Klinge gfochte», seit disi. «Mir hei doch aube, wen e Augebraprob isch aagseit gsi, d Formle a d Wandtafele gschribe. Eifach versteckt oder integriert i ne wiudi, bunti Wandtafelezeichnig, wo wi moderni Kunscht usgseh het. U wiu dä Zahledröscher ke Ahnig vo Kunscht het gha, het dä nid gmerkt u nidemau gahnet, dass i däm Kunschtwärch hiufrychi Zahle u Buechstabe u Formle versteckt gsi sy!»
«U im Dütsch hei mir doch aube vor de Ferie öppis dörfe wünsche», erinneret sech äini. «Öppe, dass der Lehrer ds Gedicht ‹John Maynard› vom Theodor Fontane ufseit oder besser gseit ‹rezitiert›, u är het di Tragödie jedes Mau hutnaach miterläbt: ‹John Maynard war unser Steuermann›, … u so wyter. Gäge Schluss vom dramatische Gscheh uf der Schifffahrt nach Buffalo, wos heisst ‹Das Schiff geborsten. Das Feuer verschwelt. Gerettet alle. Nur einer fehlt!›, het de der Lehrer Träne i de Ouge gha, aube schier ggrännet, u mir hei ds Lache verbisse. Jung u dumm, wi mir denn äbe sy gsi.»
«U lue, di drei, wo naach zämestöh u sech gägesytig d Arme über d Schuutere lege, u so blöd grinse, di hei doch einisch e nasse Wandtafeleschwumm obe ir Schueuzimmertür ygchlemmt, u wo der Zeichnigslehrer – e wahre Beau – isch ychecho, isch ihm dä gruusig, pflotschnass Schwumm uf e Chopf gheit, u di schöne, mit Pomade u Haarlagg präparierte künschtleche Locke sy de wi Putzfäde übere Schädu ghanget! Weisch no, wi dä denn gwäffelet het? U natürlech isch es ume niemer gsi!», erinneret sich disi.
«I weis no», seit äini, «dass mir de zwo Stund lang mit wässerige Wasserfarbe u mene dünne Pinseli hei müesse Wasser imene Becki male. Wasser mit Wäueli u Schätte u Luftblööterli u Schuumchrönli u mene Goudfisch, wo zwüsche Seerosebletter gschwumme isch, u das aus us der Erinnerig u müglechscht originautröi, nid origineu!»
«U die dert mit de blonde Chrusle», weis disi no, u zeigt uf enes gmögigs Modi imene rote Puli, «die het er meh aus möge. Dere het er natürlech ghoufe u Tipps ggä. Un i gloube, die isch de später säuber Zeichnigslehrere worde.»
«U bsinnsch di no», fragt äini, «wo mir bir ‹Möögge› im Singe hei söue einzu vorsinge, u di ganzi Klass de derzue het müesse der Takt chlatsche?»
«Klar, unvergässlech!», lachet disi. «Das het e richtegi Chlatschgaggofonie ggä. Aui hei äxtra dürenang gchlatschet. U wo d ‹Möögge› uf em Klavier het wöue zeige wis geit, hets nume gschärbelet u gschepperet, wiu öpper – u o da isch nie uscho wär – d Hämmerli im Klavier mit Siuberpapier präpariert het.»
«U dä ganz ir Mitti vore, wo ne suure Suurnibu macht, wi wen er e Zitroneschnitz im Muu hätt, was macht dä ächt hütt? Dä isch doch geng der ‹Siech uf em Häfi› gsi, der Klassebescht, der Primus, der auerwäutsgschyd, brav u ehrgizig Sträber», läschteret äini. «Dä isch dert won är schaffet oder forschet oder befiut bestimmt der Mittupunkt. Drunger geit bi däm sicher nüüt», vermuetet si. «I ha ghört, är syg scho zwöimau gschide», weis disi. «Di Froue hei ne auä nid wichtig u nid ärnscht gnue gno! Ds Zämeläbe mit däm Besserwüsser isch dene auä suur ufgstosse!», läschteret äini.
«U weisch du», fragt disi, «dass di zwöi Meitli dert ir zwöithingerschte Reie rächts, hütt es Paar sy? – Wär hätt das denn ddäicht?» U eso hei disi u äini d Schueuzyt la ufläbe u ihri Klass düreghächlet.
Elsbeth Boss
Ufgwachse isch d Elsbeth Boss-Stauffenegger z Uetedorf. Hütt wohnt si im Tauguet in Ittige. Si isch Lehrere, Journalistin u Redaktorin gsy.
Syt der Pensionierig maut si Biuder, illustriert Büecher u schrybt Gschichte: beobachte, de Lüt uf ds Muu luege, uf Zwüschetön lose u de verzeue, was isch oder wis chönnt sy oder wis chönnt gsi sy. Fabuliere, mit em Doppubödige u Zwöidütige spile, em Mügleche u em Unmügleche nachegspüre, wahri Unwahrheite u unwahri Wahrheite erfinde, u das, wo me nid seit, aber meint, dass mes meint, so zwüsche d Zyle schiebe, dass die, wos läse, meine, si heige genau das o gmeint. Das isch ds Spannende am Gschichte erfinde. U jedi erfundni Gschicht treit müglecherwys vilech auä doch o es Chörndli Wahrheit i sich .
